SANAT AKIMI:FÜTÜRİZM(GELECEKÇİLİK)

   Avrupa'da hızla değişen,gelişen teknoloji ve bunun gereği olan makineleşme ve kentleşmenin olduğu bir ortam , 1. Dünya Savaşı'nın patlak vermesine yakın bir dönem.

            1909'da şair Marinetti'nin Paris'te Le Figaro gazetesinde yayınladığı bildiri gelecekçiliğin manifestosu olmuştur.

            Buna göre:

            Edebiyat şimdiye kadar dalgınlığı hareketsizliği kendinden geçişi uyku halini övdü.Oysa hayatta herşey hareket halinde ve bir biçimden başka bir biçime girmektedir.Bunu gerçekleştirebilmek için geçmişin bütün sanat değerleri terkedilmeli,bu değerleri taşıyan müze ve kütüphane gibi kuruluşlar yıkılmalıdır.Hayatın süratli değişimine uygun yeni anlatım biçimleri ve yolları bulunmalıdır. Bu yapılırken sanatın her dalına dinamizm getirilerek, sanayide sağlanan hız sanat sahasına da kazandırılmalıdır.Sanatta, enerji ve atılganlık ,tehlike,korku ve gözüpeklik ,asrın hızı ve bu hızı temsil eden herşey gibi sanayinin yarattığı şehir hayatının renkliliği,çalışmanın kutsallığı,uğranda,ölünecek büyük ölçüler ifade edilip yüceltilmelidir.

            Marinetti 1912 ikinci beyannamesinde yeni bir dil anlayışı ortaya koyar.

            Buna göre:

            Kelimeler hürdür.

            Cümle düzeni ve bütün noktalamalar terkedilmelidir. Sürekliliği ifade edebilmek için fiiller,mastar halinde kullanılmalıdır.İfadeyi çarpıtan bütün sıfatlar ve cümleye ağırlık veren zarflar terkedilmelidir. Kelimeler tek başlarına ve çıplak olarak kullanılmalıdır.

            Gelecekçiliğin kurucusu Marinetti bir çok yazarı etkilemiştir. Velemir Hlebinikov ve Mayakovski,Ezra Pound,D.H. Lawrence ve Giovanni Papini  etkilenen yazarlardandır.

             1910'da Boccioni,Balla,Carra ,Severini, Luigi Russolo'nun imzaladığı fütürist resmin teknik bildirisi olay yarattı.

             Sanatın her dalına dinamizmi,makineyi,hızı sokmak için çabaladılar. Yapıtlarında hızlı arabaları, motorsikletleri,trenleri,hareket eden dansçıları ve hayvanları konu olarak seçtiler.Hareketi yansıtmak için nesnenin dış çizgilerini ritmik bir şekilde yinelediler.

 

Boccioni- Bisikletçinin Dinamizmi

 

 

             Boccioni Marinetti'nin düşüncelerini plastik sanatlara uyarladı. Şiddet,güç ,hız gibi kavramları yücelten gelecekçi ressamların bildirisini 1910'da yayınladı.

             Şiddet ve dinamizmi öne çıkaran maddenin ışık ve hız içinde erimesini betimleyen eserlere imza attı. Heykelde cam ,ahşap,çimento,kumaş, elektrik lambaları gibi çok çeşitli malzeme kullanmayı öneren gelecekçi heykel bildirisine karşın ''Şisenin Uzaydaki gelişimi(1912),Uzayda sürekliliğin benzersiz biçimleri(1913)'' ünlü heykellerinde önerdiklerinden daha geleneksel kalmıştır.

 

Boccioni-Uzayda Sürekliliğin Benzersiz Biçimleri

 

  Antonio Sant'Elia'da mimarlık alanında kendini gösterdi.Yenikent tasarımının planlarını (1914)harekete ve trafik akışına göre tasarlamıştır.

             1916'da daha önce sinemadan uzak duran fütürist sanatçılar bir araya gelerek Arnaldo Ginna yönetiminde Gelecekçi Yaşam adlı(vita futurista) filmi yaparlar.Sinemaya karşı duruşları fütüristik ilkelerden yola çıkarak bir film yapmak yerine daha çok sinemadan yararlanarak fütüristik yaşam ve düşünce hakkında bilgi vermek şeklindedir.

 

            ÖZET

            Hareket kavramıyla ilgilendiler.

            Kuralları yıkmak ve yeni bir anlatım biçimi bulmak istiyorlardı.

            Her şeyin bir değişim içinde olduğunu ve sanatın da bunu yansıtması gerektiğini düşünüyorlardı.

            Hareket helindeki nesneleri,makineleri ve canlıları resmettiler.

           

            Temsilcileri Ve Bazı Eserleri

            Balla-Tasmalı Köpeğin Dinamizmi(1912)

 

 Severini-Dansçının Dinamiği ,Zırhlı Tren,Mavi Dansçı 

Severini-Zırhlı Tren

 

 Boccioni-Bisikletçinin dinamizmi(1913),Sokağın Bütün Gürültüsü Evin İçinde(1911)

Boccioni-Sokağın Bütün Gürültüsü Evin İçinde

 

            Carra-Takip Etmek,Karışma

Carra-Karışma(Chase)

 

            Mimar-Antonıo Sant'Elia

MİMARİ AÇIDAN FUTURİZM

 

 

      KAYNAKLAR

                                                    Batı Resminde Çağdaş Akımlar

                                                    Sanat Tarihi

                                                    Dıctıonnaıre Larousse

                                                    Gelişim Hacette

                                                    Akbank Kültür Sanat Sitesi

                                                    www.artchive.com

                                                    www.artcylopedia.com

 

NOT:  Bu yazıyı sanat tarihi dersi için ödev olarak hazırlamıştım. Umarım faydalı olmuştur.    

Yorum Yaz